JAPOŃSKI TEATR LALEK BUNRAKU - MAGIA DOSKONAŁOŚCI I TRADYCJI

Sobota, 29.05.  godz.18.00 JAPOŃSKI TEATR LALEK BUNRAKU - MAGIA DOSKONAŁOŚCI I TRADYCJI - spotkanie z dr. Waldemarem Wolańskim, reżyserem i dramaturgiem, dyrektorem teatru Arlekin w Łodzi, który zaprezentuje wykonane tam repliki lalek bunraku oraz oryginalne głowy lalek z teatru Awaji w Japonii - wraz z pokazem animacji. Cykl http://teatryazji.blogspot.com/ Organizacja Tomasz Madej MAiP. Wstęp 12 zł, dzieci 6 zł.

Waldemar Wolański - reżyser, dramaturg, pedagog. Od 1992 r dyrektor teatru lalek Arlekin w Łodzi. Prezes, a obecnie wiceprezes jedynej organizacji lalkarskiej w Polsce - POLUNIMA. Swoje prace magisterską i doktorską poświęcił właśnie teatrowibunraku: szczegółowej budowie lalki, a także recepcji tego teatru w Polsce. Jeden z nielicznych specjalistów w Polsce od typologii i konstrukcji lalek bunraku.
 

     Japoński teatr bunraku zawdzięcza swą sławę perfekcyjnej animacji, silnej ekspresji i plastycznemu pięknu. Jest jedną z najbardziej wyrafinowanych form lalkarstwa. Pierwotnie, od XVI wieku, nosił nazwę jōruri, zaś obecna nazwa pochodzi od jednego z XVIII-wiecznych zespołów teatralnych.

     Lalki bunraku mają około metra wysokości i niezwykle precyzyjną konstrukcję. Do animacji każdej z nich potrzeba aż trzech aktorów. Mistrz animuje głowę i prawą rękę, pierwszy pomocnik - rękę lewą, a drugi - nogi. Wszyscy oni pojawiają się na scenie wraz z lalką, czarno ubrani, pomocnicy z zakrytymi twarzami; w rezultacie „znikają” z pola widzenia, ustępując miejsca barwnej i jasnej lalce. Dzięki długoletniemu treningowi i dyscyplinie animatorzy osiągają niezwykłą synchronizację ruchów, dzięki której lalka wydaje się żyć. Ruchy zwane furi naśladują czynności ludzkie, nawet tak precyzyjne jak pisanie czy szycie; kata to stylizowane gesty, podkreślające piękno ruchu. Lalkarze pozostają niemi, całe libretto wyśpiewuje kantor przy akompaniamencie muzyka grającego na shamisenie i ewentualnie bębnów.

     Repertuar sztuk jest w większości wspólny z aktorskim teatrem kabuki. Są to więc dramaty historyczne o pełnej napięcia akcji, obfitującej w wątki miłosne, motywy wierności i zdrady, walki i intrygi.  

ARTAUD I SEN BALIJSKI

Piątek, 28.05.godz. 18.00 ARTAUD I SEN BALIJSKI
- spotkanie z Larsem Oeyno, szefem grupy teatralnej Grusomhetens Teater z Oslo, inspirującej się twórczością wielkiego surrealisty Antonina Artaud, twórcy tzw. Teatru Okrucieństwa, który studiował m.in. rytualny teatr balijski i szeroko pojętą tradycję duchową Orientu. Wykład w jęz. angielskim, z tłumaczeniem. Wstęp 6 zł.



Miejsce: Galeria Azjatycka, Freta 5, Warszawa

Lars Řyno – aktor i dyrektor Grusomhetens Teater (Teatru Okrucieństwa) w Oslo.
Absolwent Wydziału Aktorskiego The Sately Theatre School w Oslo. Po ukończeniu szkoły przez sześć lat występował w Trřndelag Teater w Trondheim. W kolejnych latach współpracował z wieloma teatrami, w tym niezależnymi. Od 1992 roku na stałe związany z Teatrem Grusomhetens jako jego dyrektor, a zarazem spiritus movens. Wystawił z nim ponad 18 spektakli. Laureat wielu nagród, m.in. nagrody Danse og Teatersentrums za najlepsze przedstawienie roku 2004, The Gospel according to Thomas (Ewangelia według świętego Tomasza). Otrzymał nominację do nagrody Hedda 2008/2009 za najbardziej interesujące wydarzenie teatralne (spektakl Fjeldfuglen, premiera 18.04.2009). Jest również autorem sztuki Elagabal, która została wystawiona na scenie Trřndelag Teater w 1989 roku. Mieszka i pracuje w Oslo.

Norweski teatr okrucieństwa
Ideologia Teatru Okrucieństwa wywodzi się z wizji francuskiego surrealistycznego poety Antonina Artauda dlatego też jego ekspresja artystyczna opiera się raczej na sferze fizycznej niż na intelektualnej. Dramatycznym medium jest ciało. Pokazuje anatomię ludzkich emocji – poprzez ruch, harmonię oraz dysonanse – obecnie okiełznanych i zapomnianych przez społeczeństwo.
Prowadzi widzów do krainy zapomnianej sztuki i nawet jeśli przedstawienia bazują na tradycyjnych dramatach czy tekstach literackich, czasem rezygnuje on z mowy, będącej jedynie rusztowaniem i pełniącej podrzędną funkcję wobec ruchu i emocji.

http://www.grusomhetensteater.no/

JAPOŃSKI TEATR TAKARAZUKA

JAPOŃSKI TEATR TAKARAZUKA – spotkanie z Moniką Lecińską-Ruchniewicz z cyklu Teatry Azji. Prowadzenie Tomasz Madej; http://teatryazji.blogspot.com

Data: 20.03 (sobota) godz.18.00
Miejsce: Galeria Azjatycka (Muzeum Azji i Pacyfiku), Freta 5, Warszawa,

WSTĘP WOLNY

Wykład połączony z pokazem audiowizualnym oraz prezentacją materiałów związanych z Takarazuką z kolekcji własnej prelegentki.

TEATR TAKARAZUKA (宝塚歌劇・TAKARAZUKA REVUE) - działająca od 1914 roku, obecnie najpopularniejsza, japońska rewia żeńska. Nietuzinkowy współczesny japoński teatr rozrywki czerpiący inspiracje zarówno z teatru japońskiego jak i zachodniego. Takarazuka łączy w sobie elementy zarówno operetki, musicalu, rewii jak i teatru klasycznego. Spektakle wystawiane w dwóch głównych siedzibach zespołu (w Takarazuce obok Osaki oraz w Tokio) przyciągają do tego niezwykłego "Świata Marzeń" do 10.000 widzów dziennie.

Monika Lecińska Ruchniewicz - doktorantka Neofilologii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Badaniami nad Takarazuką zajmuje się od ponad siedmiu lat. W 2007 roku obroniła pracę magisterską poświęconą temu niezwykłemu japońskiemu teatrowi rozrywki. Obecnie kontynuuje badania i pracuje nad doktoratem skupiającym się na specyfice dramatu teatru Takarazuka.

KOREAŃSKI TEATR P'ANSORI - WIDOWISKO JEDNEGO AKTORA

Muzeum Azji i Pacyfiku zaprasza na spotkanie z koreanistką dr Ewą Rynarzewską z cyklu Teatry Azji; http://teatryazji.blogspot.com.

KOREAŃSKI TEATR P'ANSORI - WIDOWISKO JEDNEGO AKTORA
Niedziela, 28.02., godz. 16.00
Miejsce: Galeria Azjatycka, Freta 5, Warszawa
Wstęp Wolny

Dr Ewa Rynarzewska - koreanistka i tłumaczka literatury koreańskiej.

   Wielokrotna stypendystka Fundacji Koreańskiej (Korea Foundation, Foundation of Korean Art and Literature, Ministerstwa Edukacji Republiki Południowej). Od 2002 roku związana z Zakładem Japonistyki i Koreanistyki Uniwersytetu Warszawskiego. Specjalizuje się we współczesnej i klasycznej literaturze koreańskiej, szczególnie w dziedzinie tradycyjnych widowisk dawnej Korei i współczesnego dramatu południowokoreańskiego. Zajmuje się również badaniami tradycyjnej kultury i estetyki koreańskiej. W latach 1999-2001 pobierała nauki tradycyjnego tańca koreańskiego w Seoulu pod kierunkiem prof. Kim Mae-ja (Changmu Dance Company) i prof. Song Mi-suk, występując z zespołem Changmu (10.1999; 9.2000) oraz w Instytucie Techniki i Sztuki Japońskiej Manga (5.2000). Od lipca do października 2002 przeszła w Korei kurs tradycyjnej muzyki ludowej Samulnori, prowadząc następnie dla studentów warszawskiej Koreanistyki zajęcia nauki gry na bębnie changgo oraz inicjując powstanie polskiego zespołu Samulnori-Meari. Autorka przekładów współczesnych dramatów południowokoreańskich twórców, m.in. Lee Kang-baeka (Lee Kang-baek. Dramaty, Warszawa 1998), O T’ae-sǒka (Teatr O T’ae-sǒka, Warszawa 2004) i Ch’oe In-huna (Mit we współczesnym dramacie koreańskim. Twórczość Ch’oe In-huna, Warszawa 2004), a także współczesnej powieści koreańskiej Smak języka Jo Kyung-ran (Wydawnictwo Łyński Kamień, Warszawa 2009). W swoim dorobku ma wiele artykułów, poświęconych literaturze koreańskiej, opublikowanych w cyklu Historia literatury światowej (Wydawnictwo SMS, Bochnia-Kraków), zjawiskom współczesnego teatru południowokoreańskiego („Teatr” 3/2007, 2/2008; „Dialog” 4/2008, 5/2008), a także fundamentalnym koncepcjom estetyczno-filozoficznym, jak han („poczucie tragicznego niespełnienia”) („Azja-Pacyfik”, 10/2007) oraz shinmyǒng („szaleńczej, graniczącej z ekstazą radości”) (w: Codes and Rituals of Emotions in Asian and African Cultures, (ed. by Nina Pawlak), Dom Wydawniczy ELIPSA, Warszawa 2009). Obecnie przygotowuje książkę na temat rozwoju współczesnego dramatu i teatru koreańskiego. 

"Wojownicy, piękności i demony".

Ostatni tydzień wystawy "Wojownicy, piękności i demony". Zapraszamy Serdecznie do Galerii Azjatyckiej ul. Freta 5.

BUTO - MIĘDZY TEATREM A TAŃCEM

Muzeum Azji i Pacyfiku zaprasza na spotkanie z Julią Hoczyk
BUTO - MIĘDZY TEATREM A TAŃCEM

Data: 12.01.2010, godz. 18.00 WSTĘP WOLNY

Miejsce: Galeria Azjatycka, ul. Freta 5, Warszawa

O specyfice formy buto, sytuującej się na pograniczu tańca i teatru oraz na przecięciu sztuk performatywnych rodzimej Japonii, a także Europy i Stanów Zjednoczonych opowie teatrolożka Julia Hoczyk.

Wykład uzupełniony fragmantami filmowymi i pokazem slajdów.

Julia Hoczyk - teatrolożka,  krytyczka  i badaczka tańca oraz teatru. Redaktorka "Sceny" i sieciowego miesięcznika "Kultura Enter".

NIHON BUYO - KLASYCZNY TANIEC JAPOŃSKI W TEATRZE KABUKI

Środa, 18.11. godz.18.00
Wstęp Wolny, 
Galeria Azjatycka, Freta 5

NIHON BUYO - KLASYCZNY TANIEC JAPOŃSKI W TEATRZE KABUKI - spotkanie z Haną Umeda, tancerką i studentką w Instytucie Kultury Polskiej.

Spotkanie połączone z pokazem tańca.

Buyō to taniec japoński, liczący sobie 400 lat tradycji, ściśle związany z teatrem kabuki. Taniec ten, w przeciwieństwie do teatru nō czy ludowych tańców bon odori, nie musi być elementem uroczystości religijnych (choć nierzadko czerpie fabułę z shintoistycznego mitu), ale może być zarówno widowiskiem scenicznym, jak i kameralnym - wykonywanym jest przez gejsze.

Nihon buyō jest niezwykle eleganckim i dystyngowanym tańcem, w ruchach oszczędnym, podczas którego energia tancerki (lub tancerza) kumulowana jest wewnątrz ciała i stopniowo uwalniana na zewnątrz. Jest to taniec fabularny, opowiadający konkretną historię, a każdy gest ma tu swoje znaczenie. Różni się bardzo od tego rodzaju ruchu, z jakim mamy do czynienia w tradycji europejskiej.

Nazywam się Hana Umeda i jestem w połowie Japonką. Podczas dwuletniego pobytu w Japonii uczyłam się tańca nihon buyo u mistrzyni Nishikawa Fukushino ze szkoły Nishikawa-ryu w Tokio. Występowałam w Tokio, w Warszawie i w Berlinie, od listopada będę prowadzić naukę tańca w Studiu Tańców Orientalnych i Flamenco NTF.

"WOJOWNICY, PIĘKNOŚCI I DEMONY - chiński teatr lalek"

MUZEUM AZJI I PACYFIKU W WARSZAWIE zaprasza na wystawę:

"WOJOWNICY, PIĘKNOŚCI I DEMONY - chiński teatr lalek"

29.09.2009 - 17.01.2010 r.

Galeria Azjatycka, ul. Freta 5, Warszawa,

Tel. (0-22) 635 28 11

Pon., pt., sob., niedz. 1200-1800

wt., śr., czw. 1000-1800

Teatr lalek to jedna ze sztuk, które najpełniej rozwinęły się w krajach azjatyckich. Pomiędzy Indiami, Indonezją i Japonią niezliczone jego odmiany wprowadzają widzów w magiczne światy starych opowieści.

Teatr chiński zajmuje wśród azjatyckich tradycji niepoślednie miejsce.

W ciągu tysiąca lat bogatej historii przybierał różne formy. Lalki wszelkiego rodzaju: marionetki, pacynki, kukiełki, a także cienie służyły do wystawiania tych samych sztuk, które prezentowano na scenie aktorskiej. Klasyczne opery chińskie - historie wojenne, polityczne, miłosne, obyczajowe lub kryminalne - zyskiwały w teatrze lalkowym nową, oryginalną formę i oprawę. Same zaś lalki cieszą oko rozmaitością, precyzją wykonania i pomysłowością ich twórców.

Dziś jest to, niestety, tradycja powoli zamierająca. Choć po zakończeniu rewolucji kulturalnej nastąpiło pewne odrodzenie teatru lalek, wkrótce zaczął on przegrywać z telewizją i innymi formami nowoczesnej rozrywki. O ile opera aktorska utrzymuje popularność wśród szerokiej publiczności, o tyle lalki można obejrzeć głównie w dużych, ale niezbyt licznych profesjonalnych teatrach i muzeach. Niewiele pozostało prowincjonalnych, wędrownych zespołów, niegdyś charakterystycznych dla chińskiej wsi. Na Tajwanie za to teatr lalkowy przeżywa okres adaptacji do nowoczesnych gustów - zmodernizowane przedstawienia produkuje się dla potrzeb telewizji.

W zbiorach Muzeum Azji i Pacyfiku lalki teatralne zajmują szczególne miejsce. Jest ich obecnie prawie 1.500, a reprezentują - oprócz Chin - Indonezję, Indie, Sri Lankę, Birmę (Myanmar), Tajlandię, Wietnam, Malezję i Uzbekistan. Ta rozległa kolekcja oddaje w dużej mierze bogactwo azjatyckich teatrów, tych wciąż żywotnych i tych odchodzących w przeszłość.

Pośród 240 lalek chińskich przeważają misternie wycinane "skórzane cienie" - piying. Nieliczne ich przykłady prezentowaliśmy już na kilkuwystawach, m.in. w 1997 i 2001 roku. Teraz pokazujemy większość tego zespołu, w tym najcenniejszą, bo pochodzącą z pierwszej połowy XX wieku, kolekcję Jerzego Lobmana. Po raz pierwszy trafiają na ekspozycję lalki trójwymiarowe, zgromadzone w ostatnich latach, a więc zestaw ponad 50 kukiełek z Chin Południowych i pojedyncze przykłady innych typów. Wystawę uzupełniają zdjęcia, pozwalające na porównanie teatru lalkowego z aktorskim, a także nagrania wideo przedstawień różnego rodzaju. Podczas jej trwania będziemy też kontynuować cykl spotkań poświęcony tradycyjnym teatrom Azji, rozpoczęty wiosną 2009 roku.

Teatr lalek, choć w naszej kulturze kojarzący się głównie ze sztuką dla dzieci, ma nieodparty urok również dla dorosłego widza. Mam nadzieję, że nasza wystawa przekaże publiczności choć cząstkę tego uroku.

Andrzej Wawrzyniak

Dyrektor Muzeum Azji i Pacyfiku

Już niedługo... WOJOWNICY, PIĘKNOŚCI I DEMONY....

Galeria Azjatycka na razie nieczynna z powodu zmiany ekspozycji. Otwarcie nowej wystawy nastąpi już 29 wrzenia. Za zamkniętymi drzwiami na ul. Freta 5 z godziny na godzinę przestrzeń muzealna nabiera nowego oblicza.

W kolejnych dniach będziemy  śledzić losy wojowników, piękności i demonów... zaczynamy odliczanie:)

POLSKIE KONTAKTY TEATRALNE Z ORIENTEM W XX WIEKU spotkanie z Prof. Zbigniew Osińskim

Spotkanie z Prof. Zbigniew Osińskim połączone z promocją książki.

Galeria Azjatycka, ul. Freta 5
Środa 13.05.2009 godz. 18.00 Wstęp Wolny


Zbigniew Osiński – polski teatrolog, historyk teatru, profesor, wykłada na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego. W latach 1973-1977 był kierownikiem literackim Teatru Starego w Krakowie. Projektodawca i pierwszy dyrektor, a od 1991 dyrektor artystyczny, powołanego w 1990 roku Ośrodka Badań Twórczości Jerzego Grotowskiego i Poszukiwań Teatralno-Kulturowych we Wrocławiu.


"Polskie kontakty teatralne zOrientem w XX wieku. Część pierwsza: Kronika"
Pierwsza część opracowania poświęconego polskim kontaktom z teatrem azjatyckim. Niniejszy tom zawiera kronikę dokumentującą pobyty twórców i zespołów z Chin, Japonii, Indii czy Indonezji w Polsce. Autor na podstawie afiszów, recenzji, fotografii i zapisów filmowych stworzył szczegółową relację, dzięki której dosiadujemy się, jakie przedstawienia zostały pokazane w Polsce przez ostatnie sto lat, a także kto, co i gdzie na ten temat napisał. Uzupełnienie kroniki stanowią zebrane w odrębnym tomie studia obejmujące takie zagadnienia, jak: polska recepcja opery pekińskiej i japońskiego teatru no, wizyty zespołów kabuki czy stosunek Jerzego Grotowskiego do kultur Orientu.

"Polskie kontakty teatralne zOrientem w XX wieku. Część druga: Studia"
Druga część opracowania poświęconego polskim kontaktom z teatrami azjatyckimi. Część pierwsza zawiera szczegółową kronikę, dokumentującą wizyty twórców i zespołów z Chin, Japonii, Indii czy Indonezji w Polsce. Studia zebrane w niniejszym tomie obejmują takie zagadnienia, jak: polska recepcja opery pekińskiej i japońskiego teatru no, wizyty zespołów kabuki i współczesnej "opery dziewczęcej" Takarazuka.Szczególnie uważnie przygląda się Zbigniew Osiński temu, jaki stosunek do kultur Orientu miał Jerzy Grotowski i jak jego zainteresowanie Wschodem objawiało się w spektaklach Teatru Laboratorium.
W przyszłości planowane jest wydanie części trzeciej - antologii polskich tekstów o różnych formach teatrów orientalnych.

TEATR JAWAJSKI WAYANG ORANG SRIWEDARI

Środa 29 kwietnia, godz. 18.00
Galeria Azjatycka, ul. Freta 5, Wstęp Wolny

Trzecie spotkanie z cyklu "Teatry Azji". O jednym z ostatnich tradycyjnych teatrów działających na Jawie opowie Maria Szymańska, studentka muzykologii i etnologii UW. Spotkanie z cyklu Teatry Azji z prezentacją fotografii z badań terenowych w Indonezji.

Dodatkowo pokaz strojów teatralnych i premiera materiału filmowego z badań terenowych.

Wayang Orang - słowo wayang, określające na Jawie teatr odnosi się do przodków, bogów, duchów oraz cieni. Słowo orang w języku indonezyjskim znaczy człowiek. Wayang Orang jest więc teatrem aktorskim wzorowanym na teatrze cieni (wayang kulit). Początki Wayang Orang upatrywane są przez badaczy już w IX-X w. jednak jego renesans i wykrystalizowanie się obecnie istniejącej formy nastąpiło w wieku XVIII. Teatr ten był początkowo sztuką wykonywaną jedynie na dworach sułtanów Środkowej Jawy. Jako rozrywka dla szerszej publiczności zaistniał dopiero na początku XIX wieku. Teatrowi Wayang Orang towarzyszy muzyka wykonywana na gamelanie – tradycyjnych instrumentach jawajskich. Aktorzy są jednocześnie tancerzami i śpiewakami, muszą znać trudną sztukę improwizowanego dialogu oraz ściśle określone zasady charakteryzacji. Treść przedstawień oparta jest na eposach Mahabharacie i Ramayannie.



Maria Szymańska jest studentką etnologii i muzykologii UW. W ramach programu stypendialnego „Darmasiswa” Rządu Republiki Indonezji w roku akademickim 2006/2007 studiowała na wydziałach tradycyjnego tańca i muzyki w Instytucie Sztuki Indonezyjskiej (Institut Seni Indonesia) w Surakarcie na Jawie Środkowej. Od 2005 roku jest członkiem Warszawskiej Grupy Gamelanowej – jedynego w Polsce zespołu wykonującego tradycyjną muzykę jawajską na instrumentach sprowadzonych z Indonezji. Występuje także jako tancerka wykonując tradycyjne tańce z Jawy oraz Bali.W 2008 roku prowadziła w Indonezji badania nad teatrem aktorskim Wayang Orang Sriwedari, któremu poświęcona jest jej powstająca obecnie praca magisterska.